Trump: Do ta tërheq me forcë SHBA-në nga NATO
MARKETING
Presidenti amerikan, Donald Trump në një intervistë për gazetën “The Telegraph” ka deklaruar se po e shqyrton me forcë tërheqjen e Shteteve të Bashkuara nga NATO, pasi kjo e fundit dështoi t’i bashkohej luftës së tij kundër Iranit.
MARKETING
Presidenti amerikan e quajti aleancën një “tigër letre”, ndërsa tha se heqja e Amerikës nga traktati i mbrojtjes tani ishte përtej çdo rishqyrtimi.
Është shenja më e fortë deri më tani se Shtëpia e Bardhë nuk e konsideron më Evropën si një partner të besueshëm mbrojtës, pas refuzimit të kërkesës së zotit Trump që aleatët të dërgojnë anije luftarake për të rihapur Ngushticën e Hormuzit.
Trump u pyet nëse do ta rishqyrtonte anëtarësimin e SHBA-së në aleancë pas konfliktit.
“Oh po, do të thoja se është përtej çdo rishqyrtimi”, u përgjigj ai. “Nuk u ndikova kurrë nga NATO. Gjithmonë e dija që ata ishin një tigër letre, dhe Putini e di këtë edhe vetë.”
Partnerët e NATO-s kanë hezituar të ndihmojnë në rihapjen e ngushticës, përmes së cilës zakonisht kalon 20 përqind e naftës botërore. Teherani e ka mbyllur në mënyrë efektive ngushticën për javë të tëra, duke bërë që çmimet globale të naftës dhe gazit të rriten ndjeshëm, ndërkohë që kërcënojnë një recesion global.
Trump shtoi: “Përtej mungesës së pranisë, ishte në fakt e vështirë për t’u besuar. Dhe nuk bëra ndonjë shitje të madhe. Thjesht thashë, ‘Hej’, e dini, nuk këmbëngula shumë. Thjesht mendoj se duhet të jetë automatike.”
“Ne kemi qenë atje automatikisht, përfshirë Ukrainën. Ukraina nuk ishte problemi ynë. Ishte një provë, dhe ne ishim atje për ta, dhe do të kishim qenë gjithmonë atje për ta. Ata nuk ishin atje për ne.”
Duke veçuar Mbretërinë e Bashkuar, presidenti amerikan e qortoi Sir Keir Starmer për refuzimin e përfshirjes në luftën amerikano-izraelite kundër Iranit, duke sugjeruar se Marina Mbretërore nuk ishte e gatshme për detyrën.
“Nuk keni as marinë. Jeni shumë të vjetër dhe keni pasur transportues aeroplanësh që nuk funksiononin”, tha ai, duke iu referuar gjendjes së flotës së anijeve luftarake të Britanisë.
I pyetur nëse Kryeministri duhet të shpenzojë më shumë për mbrojtjen, Trump shtoi: “Nuk do t’i them çfarë të bëjë. Ai mund të bëjë çfarë të dojë. Nuk ka rëndësi. E tëra çfarë dëshiron Starmer janë mullinjtë e erës të kushtueshëm që po i rrisin çmimet e energjisë në qiell të hapur.”
Shtëpia e Bardhë është bërë gjithnjë e më e frustruar me partnerët e saj të hershëm për shkak të pozicionit të tyre në luftë. Marco Rubio, sekretari i shtetit, akuzoi NATO-n se është një “rrugë me një kah”, ndërsa kritikoi aleatët e SHBA-së për moslejimin e aksesit në bazat e tyre ushtarake të martën.
Duke folur në Fox News në orët para intervistës me Trump, Rubio tha se Amerika do të duhet të “rishqyrtojë” anëtarësimin e saj në NATO kur lufta në Iran të marrë fund.
“Mendoj se nuk ka dyshim, për fat të keq, pasi të përfundojë ky konflikt, do të na duhet ta rishqyrtojmë atë marrëdhënie.”
“Nëse NATO-ja është vetëm për ne që mbrojmë Evropën nëse ata sulmohen, por ata që na mohojnë të drejtat e tyre bazë kur kemi nevojë për to, ky nuk është një marrëveshje shumë e mirë. Është e vështirë të qëndrosh i angazhuar në të.”
Trump i tha The Telegraph se ishte i kënaqur që Rubio bëri komentet.
Presidenti do të mbajë një “fjalim drejtuar kombit” në orën 21:00 të mërkurën për të dhënë një përditësim mbi përparimin e luftës.
Ai tha të martën në mbrëmje se lufta mund të përfundojë brenda “dy javësh, ndoshta tre”, duke deklaruar se qëllimi i saj i vetëm ishte të ndalonte Iranin të arrinte armë bërthamore.
Javën e kaluar, The Telegraph zbuloi se Trump po shqyrtonte një riorganizim të NATO-s, i projektuar për të ndëshkuar anëtarët që nuk përmbushnin kërkesat e tij për financim.
Anëtarë të lartë të administratës kanë kërkuar një “model të pagesës për të luajtur” që mund t’i bllokojë aleatët nga marrja e vendimeve, përfshirë edhe kur blloku shkon në luftë.
Burime pranë presidentit thanë se ai po shqyrtonte gjithashtu tërheqjen e trupave amerikane nga Gjermania – një veprim që ai e ka marrë në konsideratë që kur u kthye në detyrë vitin e kaluar.
Kërkesa e Trump që NATO të ndihmojë në luftën e tij me Iranin ka çuar në pikëpyetje rreth Nenit 5, klauzolës së mbrojtjes së ndërsjellë “sulmi ndaj njërit është një sulm ndaj të gjithëve”.
Është aktivizuar vetëm një herë, pas sulmeve të 11 shtatorit ndaj SHBA-së. Më shumë se 1,100 trupa jo-amerikane u vranë në luftën pasuese në Afganistan, përfshirë 457 ushtarë britanikë.
Klauzola lidhet vetëm me rastet kur një anëtar i NATO-s sulmohet dhe për këtë arsye nuk do të zbatohet për luftën në Iran, e cila filloi me sulme ajrore të përbashkëta SHBA-Izrael më 28 shkurt./ The Telegraph

