Ai që lindi nga e qeshura: Një bisedë me Is’hakun a.s.

Shkruan: Prof.Dr. Metin Izeti

Thonë se ai ende rri pranë asaj shkëmbi ku babai i tij ngriti thikën, jo për ta vrarë vëllanë e tij, por për të treguar se dashuria njeh vetëm një Zot. Jo si hije e kohës së kaluar, por si kujtim i gjallë se çfarë do të thotë të jesh përgjigje e një lutjeje të vonuar, të lindësh kur shpresa ka mbaruar dhe të bëhesh fillimi i një populli të tërë. E megjithatë, kur takohesh me të, sytë e tij nuk janë sytë e dikujt që lindi si përgëzim në pleqëri të prindërve. Janë si dy burime të thella që pasqyrojnë mençurinë e atij që e din se çdo gjë vjen në kohën e saj, ashtu siç erdhi ai vetë pas vëllait të tij Ismailit. Rreth nesh, kodrat e Filistinit marrin ngjyrë ari nga dielli që perëndon, dhe era sjell erën e ullinjve të lashtë. Ulem pranë tij nën hijen e një peme që dikur ishte shkëndija e zjarrit që nuk dogji.

Unë: O Is’hak, o bir i të qeshurës, o dhuratë e vonuar e qiellit për nënën tënde Sarën. Si është të lindësh kur prindërit e tu kishin humbur shpresën se do të mbanin ndonjëherë një fëmijë në krahë?

Is’haku a.s.: (Fytyra e tij rrezaton butësinë e dikujt që e di se çdo frymë që merr është mrekulli) Unë jam ai për të cilin Zoti tha: “Pranvera vjen edhe kur dimri duket i pafund”. Nëna ime Sara ishte nëntëdhjetë vjeç, babai im ishte mbi njëqind . Ata kishin kaluar moshën kur trupi jep jetë. Por Zoti im, kur do të tregojë se fuqia e Tij nuk njeh kufij, zgjedh pikërisht atë që duket e pamundur. Engjëjt erdhën te babai im në trajtë njerëzish dhe i thanë se do të kishte një djalë. Nëna ime, që ishte pas perdes, qeshi . Qeshi nga habia, nga gëzimi, nga mosbesimi se ende mund të bëhej nënë. Dhe Zoti e shpërbleu atë të qeshur duke më quajtur “Is’hak”, që do të thotë “ai që qesh” ose “ai për të cilin u qesh” . Unë jam djali i të qeshurës së Sares, o bir. Unë jam provë se Zoti di të bëjë shaka me natyrën, por shakatë e Tij janë mrekulli.

Unë: Ti linde pas vëllait tënd Ismailit. Si ishte të rritesh me dijeni se para teje kishte një vëlla tjetër, të cilin babai e kishte pasur me Haxheren?

Is’haku a.s.: (Sytë i shkëlqejnë me dashuri vëllazërore) Ismaili ishte dhurata e parë e Zotit për babain tim, unë isha e dyta. Por Zoti nuk i do më shumë të parët se të dytët. Ai i do të gjithë sipas vendit që u ka caktuar. Unë u rrita duke dëgjuar historinë e vëllait tim, se si ai dhe nëna e tij u vendosën në shkretëtirën e Mekës, se si uji shpërtheu nën këmbët e tij. Dhe unë e doja atë vëlla pa e parë kurrë. Sepse dashuria mes vëllezërve nuk matet me largësi, matet me të njëjtin gjak që rrjedh nga i njëjti baba. Kur babai im vizitonte Ismailin në Mekë, unë mbetesha me nënën time, por zemra ime shkonte me të. Dhe kur ai kthehej dhe më tregonte për atë djalë që kishte sy të njëjtë si unë, unë ndjeja se kisha një pjesë të shpirtit tim që endej nëpër shkretëtira.

Unë: Thuhet se ti ishe djali që babai yt deshi ta flijonte, sipas disa traditave. Por dihet se në traditën islame, ai që u shtri për sakrificë ishte Ismaili.

Is’haku a.s.: (Buzëqesh me mençuri, sikur kjo pyetje të ishte bërë mijëra herë) Çështja e flijimit, o bir, është si një yll që shkëlqen mbi të dy ne. Disa popuj thanë se unë isha ai. Por unë të them të vërtetën: në atë ditë, unë isha fëmijë ende. Ismaili ishte më i madh. Dhe kur babai im u ngjit në atë mal, ai mori me vete atë që ishte gati të pranonte vdekjen për Zotin. Por unë e di se edhe unë isha në atë mihrab, në një farë mënyre. Sepse kur babai im tregoi se ishte gati të flijonte atë që donte më shumë, Zoti e shpërbleu duke i dhënë atij dy bij që do të bëheshin burime bekimi për njerëzimin . Unë dhe Ismaili jemi si dy krahët e të njëjtit zog. Njëri fluturoi nga lindja, tjetri nga perëndimi, por të dy mbajmë të njëjtin mesazh: “La ilahe il-lAll-llah”.

Unë: Pikërisht për këtë dua të di. Ti je baba i izraelitëve, prej teje vijnë Jakubi, Jusufi, Musai, Haruni, Davudi, Sulejmani, Jahja, Isai… të gjithë ata pejgamberë të mëdhenj . Si është të jesh fillimi i një zinxhiri kaq të gjatë drite?

Is’haku a.s.: (Ngrihet dhe shikon nga horizonti ku dielli po humb pas kodrave) Një burim nuk e di se sa lumenj do të lindin prej tij, o bir. Ai di vetëm se duhet të rrjedhë. Unë u martova me Rafakën, një grua nga familja e vëllait tim Laban . Dhe Zoti im më dhuroi dy djem: Aisin dhe Jakubin. Aisi ishte i pari, por Zoti zgjodhi Jakubin për të vazhduar dritën e pejgamberëve . Sepse Zoti nuk zgjedh sipas radhës së lindjes, por sipas asaj që fsheh zemra. Jakubi ishte i butë, i menduar, i prirur drejt qiellit. Dhe unë e bekova atë, ashtu siç më kishte bekuar babai im. Dhe nga ai, Zoti nxori një pasardhës të tërë pejgamberësh. Por unë të them një sekret: edhe Aisi, vëllai i tij, ishte i mirë. Vetëm se Zoti kishte plane të ndryshme për secilin.

Unë: Si ishte jote jeta në Palestinë? Thuhet se ti jetove gjatë, gati njëqind e tetëdhjetë vjet .

Is’haku a.s.: (Ulet përsëri dhe merr një grusht dhe nga toka e shenjtë) Kjo tokë, o bir, ka shije të veçantë. Ajo mban kujtimin e babait tim, të gjyshit tim, të pejgamberëve që kanë ardhë më pas. Unë jetova këtu, lëvrova tokën, rrita bagëti, pata puse uji. Por mbi të gjitha, unë mbolla farën e besimit në zemrat e atyre që më rrethonin. Sepse pejgamberi nuk është vetëm ai që flet me zë të lartë në sheshe. Pejgamberi është edhe ai që zgjohet natën dhe lutet për fëmijët e tij, që punon tokën duke përmendur emrin e Zotit, që u mëson bijve të tij të jenë të drejtë dhe të duruar. Unë nuk kam lënë libra si disa pejgamberë të tjerë. Por kam lënë një trashëgimi më të çmuar: një bir që e vazhdoi rrugën time dhe një besim që u bë shtyllë për miliona njerëz.

Unë: Në Kuran, ti përmendesh shpesh bashkë me babain tënd Ibrahimin dhe vëllain tënd Ismailin . Pse Zoti të vendos gjithmonë në këtë treshe?

Is’haku a.s.: Sepse ne jemi dëshmia se Zoti i mban premtimet e Tij. Ibrahimi u largua nga populli i tij, u end nëpër vende të huaja, u sprovua me zjarr, me mërgim, me sakrificë. Dhe në fund, Zoti i dhuroi dy bij që do të bëheshin burime bekimi për botën. Unë jam dëshmia se pas çdo sprove vjen shpërblimi. Jam dëshmia se Zoti nuk harron ata që e kujtojnë Atë. Kur besimtarët përmendin emrat tanë bashkë, ata po kujtojnë se rruga e besimit është e vështirë, por fundi i saj është i ndritur.

Unë: Thuhet se ti je varrosur në shpellën e Hebronit, bashkë me Ibrahimin, Saren, Jakubin dhe Leahun . A është e vërtetë?

Is’haku a.s.: (Buzëqesh butë) Trupi im prehet aty, po, në atë shpellë që babai im e bleu për të varrosur Sarenë. Por unë, o bir, nuk jam aty. Unë jam këtu ku po flet me mua tani. Unë jam në çdo zemër që kujton se Zoti është një. Unë jam në çdo namaz që falet në drejtim të Qabesë, sepse atë Qabe e ndërtuan babai im dhe vëllai im Ismaili. Trupat prehen në dhe, por shpirtrat jetojnë në kujtesën e besimtarëve.

Unë: Një pyetje që më mundon: Si ishte marrëdhënia jote me vëllanë tënd Ismailin? A u takuat ndonjëherë?

Is’haku a.s.: (Sytë i ndriçojnë) Po, o bir. Kur babai ynë Ibrahim ndërroi jetë, ne u takuam për ta varrosur atë në shpellën e Hebronit . Pas kaq vitesh ndarje, unë pashë më në fund atë vëlla për të cilin kisha dëgjuar aq shumë. Dhe kur e pashë, kuptova se ne ishim një. Jo sepse kishim të njëjtin baba, por sepse kishim të njëjtin Zot. Ne qajmë bashkë për babain tonë, pastaj u ulëm dhe biseduam për ditë të tëra. Ai më tregoi për Mekën, për Zemzemin, për fisin Xhurhum që ishte vendosur aty. Unë i tregova për këtë tokë, për pjellorinë e saj, për premtimin që Zoti më kishte dhënë për pasardhës të shumtë. Dhe kur u ndamë, ne e dinim se nuk do të takoheshim më, por gjaku ynë do të takohej nëpër breza. Dhe vërtet, pasardhësit e tij u bënë arabët, pasardhësit e mi u bënë izraelitët, dhe nga të dy, Zoti nxori pejgamberë që ndriçuan botën.

Unë: Dhe pastaj erdhi Jakubi, biri yt që u bë Israel, dhe nga ai erdhën të dymbëdhjetë fiset. Si ishte ta shihje atë djalë të rritet dhe të bëhej baba i një kombi të tërë?

Is’haku a.s.: (Zëri i dridhet pak nga emocioni) Jakubi ishte ndryshe që në fëmijëri. Ai nuk luante si fëmijët e tjerë. Ai rrinte ulur dhe mendonte. Një herë e pyeta: “O djali im, përse mendon kaq shumë?” Ai më tha: “Babai im, unë po mendoj për Atë që na krijoi. Pse nuk e shohim dot?” Dhe unë qava atë ditë, sepse kuptova se Zoti më kishte dhënë një bir që do të bëhej më i madh se unë. Kur ai u rrit dhe pati fëmijët e tij, unë pashë tek ata dritën e pejgamberëve që do të vinin. Jusufi, ai djalë i bukur dhe i mençur, mbante në sy diçka që më kujtonte engjëjt që kishin ardhur te babai im. Dhe unë e dija se Zoti po përgatiste diçka të madhe.

Unë: Dhe në fund të jetës, thuhet se ti humbe shikimin dhe bekove Jakubin para Aisit. A është e vërtetë?

Is’haku a.s.: (Psherëtimë e lehtë) Po, o bir. Sytë e mi u mbuluan nga një re e bardhë në pleqëri. Por unë pashë më qartë se kurrë me sytë e zemrës. Aisi ishte djali i madh, por zemra e tij ishte më shumë te gjërat e kësaj bote. Jakubi e donte Zotin më shumë se gjithçka. Kur erdhi koha për të lënë amanetin, unë e bekova Jakubin, sepse e dija se ai do ta mbante gjallë mesazhin e babait tim Ibrahim. Dhe Zoti ma shpërblei këtë zgjedhje duke bërë që nga Jakubi të vinin të gjithë pejgamberët e bijve të Izraelit .

Unë: Një pyetje e fundit për ditët tona. Çfarë sheh ti sot, pas kaq shekujsh, në marrëdhëniet midis pasardhësve të tu dhe pasardhësve të vëllait tënd Ismailit?

Is’haku a.s.: (Ngrihet dhe shikon nga horizonti, tani plot yje) Unë shoh dy lumenj që dolën nga i njëjti burim, por që rrjedhin në drejtime të ndryshme. Disa nga pasardhësit e mi harruan mesazhin e babait tim dhe u kapën pas vetes së tyre. Disa nga pasardhësit e vëllait tim bënë të njëjtën gjë. Por unë shoh edhe diçka tjetër: shoh se Zoti dërgoi një pejgamberit të fundit nga pasardhësit e Ismailit, Muhamedin, paqja qoftë mbi të, për t’i kujtuar të gjithëve se ne jemi vëllezër. Dhe unë gëzohem sa herë që shoh një nga pasardhësit e mi që pranon atë pejgamber dhe kthehet tek i njëjti Zot që unë adhurova. Sepse në fund, o bir, nuk ka rëndësi nga cili lumë vjen uji. Rëndësi ka që uji të jetë i pastër dhe të kthehet në detin prej nga erdhi.

Unë: Një fjalë të fundit për ata që do ta lexojnë këtë bisedë?

Is’haku a.s.: (Filloi të bëhet i tejdukshëm, duke u përzier me dritën e hënës që ngrihet mbi kodrat e Filistinit) Thuaju: Mos u mërzitni nëse gjërat vijnë vonë në jetën tuaj. Unë erdha kur prindërit e mi kishin humbur shpresën. Zoti e di kohën më të mirë për çdo gjë. Dhe kur të qeshni nga gëzimi, mbani mend se ajo e qeshur mund të jetë fillimi i diçkaje të madhe. Ashtu si e qeshura e nënës sime Sara u bë emri im dhe fillimi i një kombi. Dhe mbi të gjitha, mos harroni se pavarësisht nëse jeni nga lindja apo perëndimi, nga pasardhësit e Ismailit apo të mi, ju jeni të gjithë fëmijë të Ibrahimit. Dhe babai ynë na mësoi një gjë: se nuk ka Zot tjetër pos Një. Mbajeni atë fjalë fort, se ajo është më e qëndrueshme se çdo mal dhe më e ëmbël se çdo ujë burimi.

(U zhduk si një pëshpëritje në erën e natës, duke lënë pas vetëm erën e ullinjve dhe një kujtim se diku, në fillim të kohës, një grua plakë kishte qeshur dhe ajo e qeshur kishte ndryshuar historinë e botës.)

MARKETING