Agjërimi si vetëkontroll, vetëdije dhe solidaritet

Agjërimi si vetëkontroll, vetëdije dhe solidaritet

Shkruan: Korab Hajraj

Agjërimi i Ramazanit nuk është thjesht ndalim i ushqimit dhe pijes; ai është një gjendje e vetëdijshme vetëkontrolli dhe përgjegjësie morale. Një nga treguesit më të qartë të kësaj është fakti juridik se nëse dikush ha ose pi nga harresa gjatë ditës së agjërimit, agjërimi i tij nuk prishet. Kjo normë tregon se thelbi i agjërimit nuk qëndron vetëm në aktin fizik të abstenimit, por në qëllimin (nijetin) dhe vetëdijen.
Nëse agjërimi do të ishte thjesht proces biologjik, çdo konsum – edhe nga harresa – do ta anulonte atë. Por përderisa harresa nuk e prish, kuptohet se agjërimi është mbi të gjitha disiplinë e ndërgjegjshme: kontroll i vetes, jo thjesht boshatisje e stomakut.
Thjeshtësia rregullative në tekstin kuranor
Kurani e trajton agjërimin me një qartësi dhe përmbledhje domethënëse. Ai përcakton:
Obligueshmerine e agjërimit të muajit Ramazan.
Intervalin kohor: nga agimi (syfiri) deri në perëndim (iftari).
Ushqimin, pijen dhe marrëdhëniet intime si veprime që e prishin agjërimin.
Lehtësimin për të sëmurët dhe udhëtarët.
Kompensimin për ata që nuk agjërojnë.
Vlen të theksohet se për të sëmurët nuk përcaktohet në mënyrë teknike niveli i sëmundjes. Kjo lë hapësirë për vlerësim personal dhe ndërgjegje individuale. Feja nuk e ngurtëson kriterin në parametra klinikë; ajo i beson sinqeritetit të besimtarit për të gjykuar gjendjen e tij reale.
Kjo tregon se agjërimi është ndërtuar mbi përgjegjësi personale, jo mbi imponim mekanik.
Kompensimi: nga privimi personal te solidariteti social
Një dimension tjetër i rëndësishëm është parimi i kompensimit. Kurani parashikon dy forma:
Zëvendësimin me ditë të tjera për ata që janë përkohësisht të penguar (si i sëmuri apo udhëtari).
Ushqimin e një të varfri (fidja) për ata që nuk kanë mundësi të agjërojnë në mënyrë të përhershme.
Kjo është thellësisht domethënëse. Nëse dikush nuk mund ta përmbushë agjërimin si privim personal, ai e përmbush atë përmes një akti mëshire dhe solidariteti: ushqimit të tjetrit. Mungesa e abstenimit nuk mbetet bosh; ajo zëvendësohet me një vepër sociale.
Këtu shfaqet struktura e balancuar e agjërimit:
Ai të mëson urinë.
Ai të mëson kontrollin.
Dhe, kur nuk mund ta përjetosh urinë, të mëson të ushqesh dikë tjetër.
Agjërimi si sistem etik i plotë
Nga të gjitha këto elemente kuptohet se Ramazani është një sistem etik i integruar. Ai përfshin:
vetëdisiplinë,
ndërgjegje individuale,
fleksibilitet juridik,
dhe përgjegjësi sociale.
Agjërimi nuk matet vetëm me abstenimin fizik, por me vetëdije morale. Ai nuk është vetëm marrëdhënie vertikale me Zotin, por edhe marrëdhënie horizontale me shoqërinë.
Në fund, Ramazani është shkollë e kontrollit të vetes dhe e kujdesit për tjetrin. Është muaj që e zhvendos njeriun nga formalizmi drejt përmbajtjes, nga detyrimi i jashtëm drejt transformimit të brendshëm – duke e bërë agjërimin një akt që ndërton njëkohësisht individin dhe komunitetin.

18.02.2026

MARKETING